Een mantelzorgwoning op uw nieuwbouwkavel: wat als de hoofdwoning er nog niet staat?

Koopt u een kavel waarop de hoofdwoning nog gebouwd moet worden, dan kunt u niet zomaar aannemen dat een mantelzorgwoning er al bij mag staan of bewoond mag worden. Eerst moet duidelijk zijn welk gebouw op die plek juridisch als hoofdgebouw geldt, welk gebruik het omgevingsplan toestaat en hoe de gemeente de gewenste bouwvolgorde beoordeelt. Een lege kavel is daarin anders dan de tuin bij een bestaande woning.

Een lege nieuwbouwkavel is niet dezelfde uitgangssituatie als een tuin bij een bestaand huis. De geplande hoofdwoning staat er nog niet. Een tekening van die woning geeft daarom op zichzelf geen antwoord op de vraag of u alvast een mantelzorgwoning mag bouwen en bewonen.

IPLO legt de begrippen uit Bijlage I van het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) uit. Bij een hoofdgebouw gaat het, samengevat, om een gebouw dat nodig is voor het toegestane gebruik van het perceel en bij meerdere gebouwen voor dat gebruik het belangrijkste is. Een bijbehorend bouwwerk is een uitbreiding van een hoofdgebouw of een overdekt bouwwerk dat functioneel verbonden is met een hoofdgebouw op hetzelfde perceel. Deze definities geven op zichzelf geen uitsluitsel over uw bouwplan als de hoofdwoning nog ontbreekt. Laat de gemeente beoordelen hoe de geplande gebouwen zich juridisch tot elkaar verhouden; neem niet aan dat eerst bouwen altijd verboden óf vanzelf toegestaan is.

Bekijk het omgevingsplan voor uw kavel via Regels op de kaart, niet alleen de verkoopinformatie. Vraag de gemeente welke bouwmogelijkheden en gebruiksregels gelden voor beide gebouwen. Dit verschilt van de controle vóór aankoop van een bestaand huis met tuin, waar de bestaande woning al een feitelijke uitgangssituatie vormt.

Er zijn grofweg twee manieren om het plan aan de gemeente voor te leggen. U kunt de hoofdwoning en mantelzorgwoning als samenhangend plan laten beoordelen, met een duidelijke situatietekening en toelichting op het gebruik. Of u kunt de hoofdwoning eerst bouwen en de mantelzorgwoning als een latere fase laten beoordelen. Geen van beide volgordes geeft op zichzelf zekerheid dat bouwen of bewonen wordt toegestaan.

Vraag de gemeente expliciet of de mantelzorgwoning in het plan als bijbehorend bouwwerk bij de toekomstige hoofdwoning kan worden beoordeeld, of dat eerst iets anders nodig is. Vraag ook of de gemeente onderscheid maakt tussen toestemming voor de bouw en toestemming voor het beoogde gebruik. Een bouwplan kan bijvoorbeeld niet automatisch betekenen dat wonen op die plek is toegestaan. Laat de antwoorden betrekken op de tekeningen, de functie van beide woningen en de gewenste volgorde.

Wilt u nog grond aankopen naast een bestaand perceel, dan is dat een andere uitgangssituatie: grondverwerving en bouwrecht apart beoordelen. Voor de bredere samenhang tussen de bestemming en uw woonplan kunt u ook Grondbestemming en woonplan bekijken.

Laat de gemeente niet alleen naar het bouwen kijken, maar ook naar het moment waarop u de mantelzorgwoning wilt bewonen. Vraag hoe de nog te bouwen hoofdwoning daarbij meeweegt: moet die al aanwezig zijn, kan de beoordeling plaatsvinden op basis van het gezamenlijke bouwplan, of gelden er andere voorwaarden? Vraag om een antwoord voor uw locatie en tekeningen.

Beschrijf ook wie in beide woningen gaan wonen en welke mantelzorg wordt verleend. Heeft u nog geen actuele zorgsituatie, vermeld dat dan nadrukkelijk; ga niet uit van dezelfde beoordeling als bij mantelzorg.

Wij bouwen woningen volledig op maat in onze werkplaats in Wijk en Aalburg en plaatsen ze als prefab modules op locatie. Een inspiratiemodel is een vertrekpunt voor het ontwerp, geen toezegging dat de woning op uw kavel mag staan. U kunt onze modellen bekijken om uw woonwensen te verkennen.

Voeg bij uw vragen een situatietekening met de kavelgrenzen, de geplande hoofdwoning en de beoogde plek van de mantelzorgwoning. Beschrijf de functie van beide gebouwen en de gewenste volgorde van bouwen en bewonen. Vraag om een reactie op dit concrete plan, niet alleen om algemene informatie over mantelzorgwoningen.

Vraag in elk geval om duidelijkheid over:

• Welke regels uit het omgevingsplan gelden voor beide woningen en hun gebruik?
• Kan de geplande hoofdwoning voor deze beoordeling als hoofdgebouw worden betrokken terwijl die nog niet is gebouwd?
• Welke beoordeling of toestemming is nodig voor het bouwen en welke voor bewoning?
• Welke gegevens of aanpassingen verwacht de gemeente voor een gezamenlijk plan of een plan in twee fasen?

Bewaar de reactie en controleer of die ook de gewenste bouwvolgorde en bewoning behandelt. Wij adviseren over regelgeving op uw locatie en helpen met tekeningen en documenten. Lees meer over maatwerk bouwen.

Bespreek uw kavel en bouwvolgorde met Villea. Neem uw situatietekening en eventuele gemeentelijke reactie mee, zodat we uw woonwensen en de uitgangspunten voor het ontwerp samen kunnen bespreken.